AmbonVibes.com – Lima manit par maso jam tujuh malang, lampu listrik mati di Gareja Katedral Santo Fransiskus Xaverius Ambon, Sabtu (4/4/2026). Sondor saorang pun panik ato marah-marah PLN. Justru Jamaat Paroki dalang gareja, juga di kintal muka deng samping, samua mulai siap batin par maso Misa Malang Paskah yang populer di Gareja Katolik deng istilah Vigili Paskah.
Parsis jam tujuh, ampa laklaki bawa tungku kacil ka muka pintu gareja. Di tungku itu ada kayu api manyala basar. Uskup Amboina Mgr Seno Ngutra, Pastor Igo Refo, Diakon Beny Fasak, deng Putra-Putri altar bajalang nae trap lalu badiri kuliling api. Vigili Paskah memang molai deng Upacara Cahaya alias Lucernarium.
Dalang upacara cahaya, Uskup kamuka berkat akang api. Abis itu, lilin paskah dapa berkat. Akang pung nyala lilin, uskup ambe dar api basar di tungku. Dar Lilin Paskah itu, nyala api dapa kas bage ka lilin-lilin kacil yang ada di tangang samua orang yang iko misa.
Dari situ, Uskup deng rombongan bajalang maso gareja yang sondor nyala listrik kacuali lilin yang baru tapasang. Sambil angka lilin ka atas lebe tinggi dar kapala, uskup angka suara karas dalang bentuk nyanyian: “Cahaya Kristus…!”
Samua yang iko misa langsung balas dengan meriah, juga dalang bentuk nyanyian: “Syukur Kepada Allah”.
Ada tiga kali uskup manyanyi akang, mar deng nada suara yang beda. Nada terakhir lebe tinggi, dan umat balas manyanyi deng suka cita.
Waktu prosesi sampe di kuliling altar, Uskup Ngutra dudu di kursi jabatan uskup yaitu katedral. Dar satu-satunya kursi katedral inilah, Uskup pimpin Umat Katolik di Maluku deng Maluku Utara yang maso dalang wilayah Keuskupan Amboina.
Misa lanjut deng Liturgi Sabda. Uskup Ngutra jadi selebran utama deng dua pandamping yaitu Pastor Igo dan Diakon Beny Fasak yang su sama-sama dar luar gareja. Dalang Liturgi Sabda, umat masih tetap iko misa deng cuma lilin kacil. Listrik balong kas nyala.
Umat dudu iko bacaan Kitab Suci. Ada tujuh bacaan kitab suci Perjanjian Lama. Mulai dari panciptaan dunya deng akang pung isi, sampe nubuat nabi-nabi purbakala. Samua iko tujuh bacaan, ada selingan doa-doa, nyanyian solo deng nyanyian tanggapan umat.
Upacara cahaya deng Liturgi Sabda bageang ini, akang makang waktu satu jam 15 manit. Abis itu, baru petugas gareja kas manyala lampu listrik. Gereja jadi tarang bandarang.
Vigili Paskah memang mo gambarkan sejarah manusia dar kagalapan sampe kabangkitan Kristus.
Dua bacaan Kitab Suci masih lanjut par kas abis Liturgi Sabda. Partama itu bacaan epistola dar Perjanjian Baru, lalu kadua juga dar Perjanjian Baru lai mar dar bacaan Injil
manganae Kabangkitan Kristus.
Dari Upacara Cahaya deng Liturgi Sabda, misa lanjut deng Liturgi Baptis. Bageang ini rasa akang “rame” tagal Uskup tanya ka Umat, lalu umat jawab akang. Misalnya, uskup tanya: “Apakah saudara menolak setan?” Umat lalu jawab: “Ya, saya tolak”. Bagitu tarus sampe di partanyaan manyangkut Syahadat.
Abis pambaruan janji baptis, Misa lanjut Litani Para Kudus deng Asperges. Litani Para kudus itu satu nyanyian yang sebut nama-nama para kudus, santo-santa satu demi satu lalu umat balas manyanyi: Doakanlah kami.
Waktu sampe di Asperges, Uskup Ngutra, Pastor Igo Refo deng Diakon Fasak bawa Air daSuci lalu percik akang ka samua yang ada iko misa Malang Paskah. Abis samua itu, baru misa lanjut deng Liturgi Ekaristi.
Vigili Paskah memang akang laeng dar laeng. Ada banya istilah Katolik par akang. Ada yang bilang Vigili Paskah sabage Mater Omnium Vigiliarum(Ibu dar sagala vigili). Dapa bilang Ibu tagal inilah parayaan paleng panting, paleng tinggi, paleng kudus, dalang saluruh taong liturgi Katolik. Vigili ini jadi awal sukacita tagal Kristus bangkit kas kalah maut.
Uskup Ngutra waktu bawa homili, juga mulai deng kase ure manganae Vigili Paskah.
“Kalo katonh iko liturgi Gareja Katolik sapanjang taong, maka malam Vigili Paskah ya macang malang ini,” jelas Uskup.
Manurut Uskup, dalang malang Vigili Paskah, umat akang iko kaindahan liturgi Gareja Katolik.
“Karena katong molai deng kagalapan dan akhirnya katong maso dalang tarang macang bagini,” papar Uskup Ngutra.
Uskup kas inga kumbali vigili paskah yang mulai dar kagalapan, upacara cahaya, sampe tarang
“Katong dapa rasa saat-saat katong baralih dari kagalapang manuju kapada tarang. Katong barubah dar situasi dosa manuju pada kasucian hati,” tambah uskup lai.
Uskup bilang, Vigili Paskah bukang sakadar sabuah ritual malaengkang parayaan kamanangan hidop atas maut.
Uskup Ngutra juga kase pujian par jemaat Katedral yang iko Tri Hari Suci deng bae, mulai dari Kamis Putih, Jumat Agung, sampe Vigili Paskah.
Vigili Paskah bukang cuma warga Katolik Paroki Katedral yang datang. Wartawan AmbonVibes kenal warga Katolik dari Paroki Santo Josep, Passo dan Santa Maria Bintang Laut, Benteng. Bahkan banyak juga warga bukan Katolik yang hadir. Sebab itu, sebelum penerimaan hosti, sempat ada pengumuman kecil bahwa yang ikut dalam penerimaan hosti cuma dari warga katolik yang sudah ikut komuni.
Vigili Paskah barlangsung salama 3 jam 30 menit. Samua bajalang deng bae, aman deng dame. Satu dua patugas polisi memang ada di muka gareja. Dong lebe par baator kandaraan di Jalang Pattimura par jang macet. (Rudi Fofid)